Kino International berlin
Po remoncie. Fot. Daniel Horn

Berlin: ikoniczne Kino International wróciło po remoncie

Po 18 miesiącach intensywnych prac remontowych, słynne Kino International przy Karl-Marx-Allee 33 w Berlinie ponownie przyjmuje widzów. Obiekt z lat 60. XX w. przeszedł totalną modernizację pod kierunkiem pracowni Dickmann Richter Architekten. Budynek odzyskał historyczny wygląd elewacji i wnętrz, wzbogacony o nowoczesne instalacje i technologie.

Kino International w Berlinie

Berlińskie Kino International powstało w latach 1961-1963 jako reprezentacyjny obiekt dla filmowych premier w ówczesnym NRD, jednak od samego początku było czymś znacznie więcej, niż salą do projekcji. Koncepcja architekta Josefa Kaisera uwzględniała rozbudowane foyer, przestrzenie spotkań oraz klubowe i biblioteczne zaplecze. Budynek wyrósł przy Karl-Marx-Allee, jednym z najważniejszych założeń urbanistycznych powojennej Europy. Więcej o tej słynnej alei pisaliśmy TUTAJ. Wyrazista kompozycja elewacji oraz wnętrz, klarowna geometria i bardzo zmyślne operowanie światłem oraz materiałem sprawiły, że obiekt niemal natychmiast zyskał status architektonicznej ikony stolicy Niemiec.

Architektura berlińskiej ikony modernizmu

Budynek kina prezentuje pełną wyrazu, modernistyczną formę, typową dla architektury powojennej Europy. Bryła sprawia wrażenie lekkiej dzięki szerokim przeszkleniom, szczególnie w strefie foyer, gdzie duże okna i drzwi otwierają wnętrze na przestrzeń miasta. Elewacja obiektu opiera się na zestawieniu szkła, metalu i prefabrykowanych elementów z betonu. Transparentne partie wyraźnie kontrastują z bardziej zamkniętymi fragmentami ścian. Pokrywają je dekoracyjne płyty o subtelnym reliefie, tworząc cykl „Aus dem Leben heutiger Menschen” („Z życia współczesnych ludzi”), ukazujący sceny codzienności w realiach NRD. Wprowadzają one dodatkową warstwę plastyki i światłocienia, dzięki czemu fasada zmienia się w zależności od kąta padania światła. Wnętrza wykończono drewnem, kamieniem oraz lastryko – typowymi materiałami dla lat 60. XX w.

Karl-Marx-Allee w 1964 roku. Fot. Bundesarchiv

Historia ikonicznego kina i przyczyny remontu

Od momentu otwarcia w 1963 roku Kino International funkcjonowało jako prestiżowa przestrzeń życia kulturalnego Berlina Wschodniego. Po 1989 roku placówka kontynuowała działalność, trafiając w 1992 roku do sieci Yorck Kinogruppe i utrzymując silną pozycję w festiwalowym repertuarze, w tym podczas Berlinale. Wieloletnia, intensywna eksploatacja bez generalnego remontu doprowadziła jednak do stopniowego zużycia instalacji i wyposażenia. Systemy techniczne przestały odpowiadać współczesnym wymaganiom, a dostępność budynku tworzyła wiele ograniczeń. Dodatkowym wyzwaniem była konieczność ochrony oryginalnych elementów budynku, objętego od 1990 roku statusem zabytku. W efekcie podjęto decyzję o przeprowadzeniu modernizacji, pierwszej tak zaawansowanej od ponad 60 lat.

Projekt Dickmann Richter Architekten

Wyczekiwany remont trwał od lipca 2024 do lutego 2026 roku, a inwestorem była spółka Yorck Kino GmbH. Kompleksowy zakres prac wymusił całkowite zamknięcie kina – po raz pierwszy w jego wieloletniej historii. Projekt autorstwa biura Dickmann Richter Architekten powstał we współpracy z berlińskimi konserwatorami zabytków. Architekci otrzymali niełatwe zadanie: mieli skupić się na całkowitym zachowaniu pierwotnej estetyki, jednocześnie modernizując całe techniczne zaplecze. Powierzchnia użytkowa kina wynosi teraz około 6381 m kw., a sala kinowa mieści 506 widzów.

Boczna elewacja przed i po remoncie. Fot. Lotse, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons i Google Maps

Nowa infrastruktura i technologia

Na szeroki zakres prac składała się pełna wymiana instalacji, od piwnic aż po dach. W ramach remontu w obiekcie zainstalowano nowoczesne systemy wentylacji, grzewcze i elektryczne, a także nowe instalacje sanitarne i odwodnienia. Dach otrzymał zupełnie nową izolację, pokrycie z blachy cynkowej oraz nowe świetliki. W sali kinowej zamontowano natomiast system Dolby 7.1 oraz laserowy projektor Christie obsługujący rozdzielczość 4K. Zmniejszenie liczby foteli pozwoliło zwiększyć odstępy między rzędami, co wyraźnie poprawia komfort oglądania filmów.

Kino International – zabytkowe detale

Bardzo ważną, jeśli nie najważniejszą częścią prac była niezwykle dokładna renowacja oryginalnych detali oraz elementów wyposażenia i wykończenia budynku. W jego wnętrzach zdemontowano w sumie ponad siedem kilometrów drewnianych lameli wykonanych z wiśni, wiązu i jesionu. Następnie zostały poddane konserwacji i ponownie zamontowane na ścianach poszczególnych pomieszczeń. Ponadto odtworzono betonowe lastryko, powierzchnie z kamienia oraz złoty sufit w foyer. Szczególne miejsce w przestrzeni Kina International zajmuje srebrna kurtyna zasłaniająca ekran. Ten pieczołowicie odnowiony detal pokrywa ponad 40 milionów cekinów!

Kino International berlin
Kino International przed i po remoncie. Fot. Jörg Zägel, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons
i Google Maps

Akustyka, komfort i dostępność

Dużą uwagę poświęcono również nowej jakości dźwięku. Wnętrza wyposażono w ponad 1000 m kw. nowych materiałów akustycznych, ukrytych za historycznymi okładzinami na ścianach sal. Modernizacja przełożyła się też na redukcję zapotrzebowania na energię, aż o około 70 procent. Obiekt dostosowano oczywiście do aktualnych wymagań bezpieczeństwa i dostępności. Pojawiła się w nim winda prowadząca do sali kinowej oraz sanitariaty przystosowane dla osób z niepełnosprawnościami.

Kino International jako przestrzeń społeczna

Od momentu otwarcia w 1963 roku Kino International funkcjonowało jako ważne miejsce spotkań i wydarzeń związanych z kulturą. Odbywały się tutaj premiery filmowe, festiwale oraz publiczne wydarzenia. Po remoncie budynek ponownie pełni tę rolę. Foyer, klatki schodowe i Panoramabar tworzą atmosferę, która przenosi gości do czasów powstania obiektu. Ponowne otwarcie placówki odbyło się 26 lutego 2026 roku, natomiast oficjalne uroczystości miały miejsce 3 marca, przy udziale przedstawicieli władz federalnych i miasta Berlina.

Projekt modernizacji: Dickmann Richter Architekten
Zespół: Daniel Dickmann, Helen Hart, Elena Herwarth von Bittenfeld, Chiara Alten, Julia Gerhards
Zdjęcia: Daniel Horn

Czytaj też: Architektura | Metamorfoza | Modernizm | Berlin | Niemcy