Projekt Casa Corten autorstwa pracowni HPA Arquitetura e Investimentos powstał jako bezpośrednia odpowiedź na warunki działki, gdzie miał zostać wybudowany. Teren pierwotnie zajmowały ruiny dawnej fabryki drewna, po której zachowały się jedynie skorodowane arkusze stali. Te charakterystyczne ślady przemysłowej działalności wykorzystano jako punkt odniesienia dla nowej architektury, osadzonej w krajobrazowym i historycznym kontekście portugalskiego miasteczka.
Forma budynku oraz jego układ przestrzenny zostały precyzyjnie dopasowane do ukształtowania terenu. Zamiast jednego zwartego obiektu zaprojektowano rozczłonkowaną bryłę, prowadzoną zgodnie z naturalnymi liniami gruntu. Takie rozwiązanie ograniczyło ingerencję w teren i pozwoliło na doskonałe wpisanie nowej zabudowy w otoczenie.
Topografia i orientacja Casa Corten
Jednym z głównych wyzwań dla projektantów było znaczne nachylenie działki. Ich odpowiedzią na tę sytuację stały się zielone dachy na obu kondygnacjach, dzięki którym Casa Corten jest postrzegany jako przedłużenie zbocza. Bryły przypominają uformowane fragmenty terenu, wzmacniając wrażenie zespolenia z krajobrazem. Drugim istotnym zagadnieniem była wschodnia ekspozycja i wynikający z niej układ nasłonecznienia. Najważniejsze przeszklenia skierowano na zachód, co umożliwia pozyskiwanie energii słonecznej w pasywny sposób. Uniesienie budynku ponad poziom gruntu pozwoliło doświetlić dolną kondygnację i zachować istniejącą roślinność na działce. Ogród pełni funkcję przestrzennego łącznika pomiędzy poziomami domu i stanowi centralny element kompozycji.
Bryła domu i jej relacja z krajobrazem
Górna kondygnacja została cofnięta zgodnie z przebiegiem terenu, co rozbija skalę obiektu i zwiększa prywatność względem pobliskiej ścieżki. W pełni przeszklone elewacje wzmacniają relację wnętrz z otoczeniem, zapewniając dostęp światła dziennego oraz szerokie widoki na piękny krajobraz. Od strony południowej pojawia się perforowana osłona z cortenu, która filtruje światło i ogranicza wgląd z zewnątrz na najbardziej odsłoniętej elewacji. Ten element pełni ponadto funkcję ochrony przeciwsłonecznej i jednocześnie podkreśla materiałowy wyraz budynku.
Materiały i odniesienia do historii
Dobór materiałów architekci podporządkowali idei ciągłości z dawnym zagospodarowaniem tego terenu. Stal cortenowa pokrywa elewacje Casa Corten i pojawia się we wnętrzach w wybranych strefach domu, między innymi w holu oraz w apartamentach. Zestawiono ją z surowym betonem o nieregularnej fakturze i naturalnym zabarwieniu. Tak skomponowana paleta materiałów buduje wyrazistą relację barw i faktur, opartą na autentyczności i akceptacji niedoskonałości wynikających z procesów starzenia się tych materiałów. Wszelkie zabudowy meblowe zostały zaprojektowane indywidualnie dla tego domu. Elementy wyposażenia i dodatki dobrano w sposób podporządkowany założeniom architektów, bez wprowadzania kontrastów i rozwiązań konkurujących z formą i materiałami budynku.
Układ wnętrz i funkcje
Organizacja przestrzeni wewnątrz domu została podporządkowana otwartości i stałemu kontaktowi z naturalnym otoczeniem. Hol wejściowy wykończony cortenową stalą i drewnem pełni funkcję pionowego łącznika pomiędzy strefą prywatną na niższym poziomie a częścią dzienną powyżej. Beton widoczny na posadzkach, ścianach i sufitach porządkuje wnętrza i zapewnia wizualną spójność. Na dolnej kondygnacji zaplanowano cztery sypialne apartamenty. Górny poziom mieści kuchnię, jadalnię i salon, nad którymi rozpięto dynamiczną w formie konstrukcję dachu o dużym nachyleniu, otwierającą widoki we wszystkich kierunkach.
Ekologiczny dom
Projekt od początku uwzględniał kwestie efektywności energetycznej i ograniczenia wpływu na środowisko. W tym celu pojawiły się tutaj rozległe zielone dachy, system gromadzenia wody deszczowej, panele fotowoltaiczne oraz domowa automatyka. Liściasta roślinność i starannie rozmieszczone drzewa wspomagają ochronę przed słońcem w cieplejszych miesiącach.
Otoczenie Casa Corten
Zewnętrzne strefy Casa Corten zaplanowano jako naturalne przedłużenie jego wnętrz. Obejmują one układ patio, ogród z rodzimymi i aromatycznymi gatunkami roślin, zielony dach przeznaczony do wypoczynku, plenerową kuchnię z piecem opalanym drewnem, palenisko, podgrzewane jacuzzi oraz basen bez krawędzi wkomponowany w staw i krajobraz.
Projekt: HPA Arquitetura e Investimentos
Powierzchnia użytkowa: 495,50 m kw.
Zdjęcia: Ivo Tavares Studio
Czytaj też: Dom jednorodzinny | Wnętrza | Korten | whiteMAD na Instagramie | Portugalia
