gruba kaśka warszawa
Po remoncie. Fot. ZDM Warszawa

„Gruba Kaśka” odzyskała blask. Wodozbiór ma ponad 240 lat

Po ponad 20 latach od poprzedniego remontu zabytkowy wodozbiór „Gruba Kaśka” przy Placu Bankowym w Warszawie ponownie prezentuje się w pełnej okazałości. XVIII-wieczna studnia, zaliczana do najcenniejszych pamiątek dawnej stolicy, przeszła kompleksową renowację prowadzoną pod nadzorem konserwatora zabytków.

„Gruba Kaśka” i jej dzieje

„Gruba Kaśka” powstała między 1783 a 1787 rokiem. Swoją nazwę zawdzięcza najprawdopodobniej masywnej, cylindrycznej formie. W przeszłości była centralnym elementem nieistniejącego już Placyku Tłomackie, a jeszcze w okresie międzywojennym czerpali z niej wodę m.in. warszawscy dorożkarze. Podczas II wojny światowej zabudowa okolicy uległa niemal całkowitemu zniszczeniu. Sam wodozbiór przetrwał, jednak doznał dość poważnych uszkodzeń. Na szczęście już w 1947 roku został odbudowany. Wkrótce później rozpoczęła się budowa Trasy W-Z, co całkowicie zmieniło charakter otoczenia studni. Od tego czasu zabytkowy obiekt znajduje się pomiędzy ruchliwymi jezdniami alei „Solidarności”.

Czas odcisnął ślady na zabytku

Blisko 240-letni wodozbiór jest od tamtej pory narażony na intensywne drgania wywoływane ruchem tramwajów, samochodów oraz zanieczyszczenia. Od ostatniej renowacji minęło ponad 20 lat, dlatego na elewacji pojawiły się liczne spękania, ubytki tynku, odpryski i przetarcia. Widoczne były również ślady wandalizmu w postaci napisów i graffiti. Zły stan techniczny sprawił, że konieczne stało się przeprowadzenie zaawansowanych prac mających przywrócić blask tej unikatowej pamiątce dawnej Warszawy.

Dawny Plac Tłomackie – rok 1885 i 2026. Źródło: mbc.cyfrowemazowsze.pl i ZDM Warszawa

Piaskowiec, drewno i historyczny kołowrót

Renowację przeprowadził Zarząd Dróg Miejskich. W ramach prac oczyszczono cokół wykonany z piaskowca oraz granitową kostkę otaczającą studnię, uzupełniono ubytki tynków, a metalowe i drewniane elementy poddano konserwacji oraz zabezpieczeniu. Roboty wykonano również we wnętrzu budowli. Odnowiono ściany i drewniane belki, całkowicie wymieniono spróchniałą podłogę, a historyczny kołowrót został zrekonstruowany i ponownie zamontowany na swoim miejscu. Obiekt odzyskał swój dawny wygląd i pełnię historycznych detali.

„Gruba Kaśka” pod nadzorem

Ze względu na status zabytku wszystkie prace prowadzono zgodnie z wytycznymi konserwatora. W działania zaangażowano również ornitologa, ponieważ w okiennych wnękach regularnie gniazdują ptaki. Zakończona renowacja przywróciła „Grubej Kaśce” estetykę sprzed lat, zabezpieczyła cenną zabytkową substancję i pozwoliła zachować dla przyszłych pokoleń rzadki ślad przedwojennej Warszawy po lewej stronie Wisły.

źródło: UM Warszawa

Czytaj też: Warszawa | Zabytek | Renowacja | Ciekawostki | whiteMAD na Instagramie