Koncepcja współczesnej kamienicy dla Łodzi autorstwa pracowni Raczko Kokoszkiewicz Architekci to konkursowy projekt, który póki co nie doczekał się realizacji. Praca zdobyła pierwszą nagrodę w pierwszej edycji konkursu Współczesna Kamienica Łódzka w 2016 roku oraz wyróżnienie za projekt mieszkania.
Łódzka kamienica – analiza
Układ zabudowy zaproponowany przez architektów Marcina Kokoszkiewicza i Joannę Raczko-Kokoszkiewicz wyrósł ich z wnikliwego studium XIX-wiecznych łódzkich kamienic. W tamtym okresie forma tego typu budynku była ściśle powiązana z porządkiem społecznym i jasno odwzorowywała różnice statusu jego mieszkańców. Część frontowa była przeznaczona dla zamożniejszych lokatorów, natomiast oficyny w głębi parceli pełniły pomocnicze funkcje i były zasiedlane przez uboższą ludność. Lokale w oficynach zapewniały niski komfort, brak prywatności i ograniczoną wentylację, a podwórka służyły wielu grupom użytkowników jednocześnie. Mieszkania na wyższych kondygnacjach również cieszyły się mniejszym prestiżem.
Dawny model kamienicy
Zdaniem autorów projektu ten utrwalony schemat przestrzenny nie odpowiada obecnym oczekiwaniom mieszkańców miast. Największą barierą pozostaje silna hierarchia wpisana w architekturę kamienicy, która wpływa na odbiór budynku niezależnie od zmian społecznych. Taki porządek przestrzenny budzi negatywne skojarzenia i zniechęca do zamieszkania, nawet w warunkach współczesnego, bardziej wyrównanego modelu życia w mieście. Z tego powodu jednym z kluczowych projektowych wyzwań było odejście od utrwalonych podziałów i nadanie całej działce porównywalnej jakości użytkowej.
Nowa organizacja zabudowy od Raczko Kokoszkiewicz Architekci
Raczko Kokoszkiewicz Architekci oparli swój projekt na idei przestrzeni jednorodnej w odbiorze, pozbawionej wyraźnych gradacji wartości. Autorzy dążyli do podniesienia atrakcyjności mieszkań położonych w głębi parceli oraz zapewnienia podobnego standardu lokali na wszystkich kondygnacjach. Za podstawę przyjęto zmodyfikowany układ H-kształtny z jedną centralną oficyną, dostosowany do warunków doświetlenia. Taki schemat umożliwił ograniczenie podziału na strefy uprzywilejowane i podporządkowane, zwiększenie prywatności mieszkań oraz zmianę roli podwórka, które otrzymało spokojniejszy, półprywatny wymiar. Funkcje społeczne zostały przeniesione bliżej ulicy, traktowanej jako wspólna przestrzeń.
Współczesna Kamienica Łódzka
W warstwie architektonicznej projekt zakładał silną indywidualizację mieszkań poprzez tarasy, loggie, balkony i wykusze, przy jednoczesnym ujednoliceniu standardu higienicznego całego budynku. Większość lokali zaplanowano z możliwością przewietrzania z dwóch stron. Zamiast jednego dużego podwórka przewidziano kilka kameralnych, zielonych dziedzińców, a dachy przeznaczono na ogrody dostępne dla mieszkańców. Ważnym elementem była też kontrola dostępu do wnętrza zespołu. Elewację zaprojektowano jako symetryczną, rozrzeźbioną kompozycję z cegły i kamienia, z wyraźniej zaznaczonymi skrajnymi partiami zwieńczonymi formami wieżowymi i spokojniejszym środkiem fasady.
Źródło: Raczko Kokoszkiewicz Architekci
Czytaj też: Architektura w Polsce | Łódź | Metamorfoza | Kamienica | Architektura w Polsce | Miasto
