W Poznaniu po raz pierwszy w historii miasta zamontowano słynne w całej Europie Kamienie Pamięci. Niewielkie kostki brukowe z mosiężnymi tabliczkami upamiętniają Abrahama i Esterę Waksztoków, dawnych mieszkańców stolicy Wielkopolski. Zostały wkomponowane w chodnik przy ul. Wrocławskiej 14 i mają przypominać o losach ofiar Holokaustu.
Kamienie Pamięci jako symboliczne upamiętnienie
Kamienie Pamięci, znane też jako Stolpersteine, to inicjatywa niemieckiego artysty Güntera Demniga. Każda kostka zawiera dane osoby, której życie zostało przerwane przez Zagładę. Umieszczane są zwykle przed budynkami, w których mieszkali upamiętnieni. W czwartek 21 sierpnia po raz pierwszy pojawiły się także w Poznaniu. Instalacja odbyła się pod nadzorem Zarządu Dróg Miejskich.
Historia rodziny Waksztoków
Małżeństwo Abraham i Estera Waksztokowie przybyli do Poznania około 1932 roku, aby zapewnić swojemu synowi lepsze warunki edukacji. Zamieszkali przy ul. Wrocławskiej. Podczas II wojny światowej zostali deportowani do getta w Kutnie. Abraham zmarł tam na tyfus, a Estera straciła życie w obozie w Chełmnie nad Nerem.
Wspomnienia potomków
Podczas uroczystości odczytano list Nira Bar-Ona, prawnuka Abrahama i Estery, który planował przyjechać do Poznania, lecz z powodu sytuacji w Izraelu nie mógł uczestniczyć w wydarzeniu. W liście podkreślał znaczenie upamiętnienia swoich przodków właśnie w tym mieście. Pisał o szczególnym związku rodziny z Poznaniem, o fotografiach przedstawiających ich spacerujących ulicami i o emocjach związanych z odnalezieniem adresu dawnego domu.
Droga do realizacji
Inicjatorem wydarzenia był Nir Bar-On, który nawiązał kontakt z Anną Gutkowską ze Stowarzyszenia Drugie Pokolenie. Organizacja zrzesza potomków ofiar Zagłady i podejmuje działania na rzecz zachowania pamięci o zmarłych. Dzięki współpracy ze stowarzyszeniem oraz władzami miasta udało się sprowadzić kamienie z Niemiec. Początkowo ich montaż miał osobiście wykonać Günter Demnig, jednak ze względu na chorobę artysty zadanie przejęły lokalne instytucje.
Kamienie Pamięci i znaczenie obecności
Pierwsze Kamienie Pamięci w Poznaniu to ważny krok w utrwalaniu pamięci o dawnych mieszkańcach miasta i oby nie ostatni.
„Mam nadzieję, że będzie ich więcej. To wielkie szczęście, że możemy dziś tych ludzi, którzy zginęli, upamiętnić. Dzięki temu ich imiona mogą zaistnieć w naszych relacjach, w naszych rozmowach” – przyznaje Alicja Kobus, przewodnicząca Gminy Żydowskiej w Poznaniu
Europejska sieć pamięci
Kamienie Pamięci, nazywane przez Demniga Stolpersteinami, znajdują się już w wielu miastach Europy. W Polsce położono ich ponad 130. Pierwszy został zainstalowany we Wrocławiu i upamiętnia Edytę Stein, filozofkę żydowskiego pochodzenia, kanonizowaną później przez Kościół katolicki. Kolejne kamienie znajdują się między innymi w Lublinie, Łodzi, Sanoku i Zgorzelcu. O pierwszych warszawskich Stolpersteinach pisaliśmy TUTAJ.
źródło: poznan.pl
Czytaj też: Kamienica | Zabytek | Historia | Poznań | Wydarzenia | Ciekawostki
