Odrestaurowany Dworzec Rzeszów Główny znów dumnie manifestuje swoją modernistyczną sylwetkę. Ten liczący ponad 167 lat obiekt, poblisko nad sto lat temu wyglądał inaczej, a obecny kształt zyskał dzięki odbudowie po 1945 r. Teraz kolejarze zakończyli prace, które przywróciły budynkowi charakter z lat 60. XX wieku.
Historia dworca sięga 1858 roku, kiedy to uprzywilejowana kolej galicyjska Karola Ludwika wzbogaciła linię Ziemi Rzeszowskiej o reprezentacyjny gmach. Mimo że obiekt został dwukrotnie zniszczony, zachowała się jego zasadnicza bryła ukształtowana przez kolejne przebudowy. Najważniejszym etapem modernizacji okazał się rok 1908, gdy już pod zarządem państwowym dobudowano restaurację i charakterystyczną werandę nad peronem pierwszym oraz wzbogacono fasadę o portal w stylu secesji wiedeńskiej.
Obecne prace remontowe skoncentrowały się na przywróceniu wyglądu z lat 60. XX wieku. Elewację oczyszczono z wtórnych łuków nad głównym wejściem oraz z uproszczonej attyki z elektronicznym zegarem, dobudowanych na początku XXI w. Renowacja objęła granitowo-piaskowcową okładzinę ścian oraz stolarkę okienną i drzwiową stylizowaną na oryginalne formy modernizmu. Na szczycie fasady zamontowano teraz dużych rozmiarów zegar elektroniczny, widoczny zarówno od strony placu, jak i peronów.
Dworzec w 1910 r.:
Wnętrze budynku wyróżnia przestronny hol o powierzchni niemal 350 metrów kwadratowych, pełniący funkcję poczekalni. Pod nadzorem konserwatora zabytków odnowiono dwie monumentalne mozaiki ścienne położone po wschodniej i zachodniej stronie holu. Badania odkrywkowo-badawcze pozwoliły ponadto na odsłonięcie fragmentów muralu z lat 60., a w sali dawnej restauracji przywrócono mozaikę z polichromią. Całość tworzy abstrakcyjną kompozycję, w której delikatne malarstwo łączy się z kamiennymi fragmentami zatopionymi w zaprawie.
Dworzec PRZED modernizacją na zdjęciu w 2010 r.:
Nowoczesne udogodnienia dla podróżnych obejmują elektroniczne tablice odjazdów i przyjazdów, gabloty z rozkładami jazdy, zegar oraz wygodne ławki z portami do ładowania urządzeń mobilnych. Na poziomie -1, dostępnym bezpośrednio z holu, powstał parking i toalety. Tunnel łączący infrastrukturę miejską z kolejową, wykonany według wytycznych konserwatora, eksponuje sklepienia kolebkowe i kamienne fundamenty dawnej konstrukcji.
Podkarpacie od zawsze było ważnym miejscem na kolejowej mapie Polski. To tu krzyżują się szlaki komunikacyjne, łączące południe z północą oraz wschód z zachodem kraju. Rzeszów zaś – dynamicznie rozwijająca się stolica regionu – w ostatnich latach zyskał jeszcze większe znaczenie. Dlatego tak istotne było, aby mieszkańcy Rzeszowa, Podkarpacia, a także wszyscy podróżni korzystający z tutejszych pociągów mieli do dyspozycji dworzec nowoczesny, funkcjonalny i przyjazny. Dzisiejsze otwarcie jest dowodem, że kolej w Polsce zmienia się dla ludzi – że inwestujemy w jakość, wygodę i bezpieczeństwo pasażerów – podkreślił Alan Beroud, prezes zarządu PKP S.A.
Wszystkie kondygnacje zostały w pełni przystosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Przed budynkiem i wewnątrz wytyczono ścieżki prowadzące, a w pomieszczeniach obsługi podróżnych zainstalowano oznaczenia w alfabecie Braille’a, plany dotykowe oraz pętle indukcyjne przy kasach. Modernizacja obejmowała także instalację inteligentnych systemów zarządzania budynkiem i nowoczesnych zabezpieczeń.
Renowacja Dworca Rzeszów Główny, zrealizowana w formule „projektuj i buduj” przez Budimex S.A., kosztowała 48,5 miliona złotych brutto. Dokumentacja projektowa uzyskała dofinansowanie z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, a prace budowlane wsparły Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej. Projekt jest częścią szerszego Rzeszowskiego Centrum Komunikacyjnego, obejmującego przebudowę placu przed dworcem, budowę parkingu podziemnego przez miasto oraz modernizację infrastruktury kolejowej przez PKP PLK.
źródło: PKP S.A.
Czytaj też: Dworzec kolejowy | Rzeszów | Metamorfoza | Architektura w Polsce | Ciekawostki | whiteMAD na Instagramie
